Karakters zijn tekens die je gebruikt om informatie mee weer te geven. Dat kunnen letters zijn, cijfers, leestekens of speciale symbolen. In de breedste zin van het woord is elk afzonderlijk teken dat je op een toetsenbord typt of in een tekst tegenkomt, een karakter. Het woord heeft echter ook een heel andere, bekendere betekenis: een karakter is de persoonlijkheid of het karakter van een mens, of een personage in een verhaal.
Afhankelijk van de context gebruik je het woord “karakter” dus op twee heel verschillende manieren. In dit artikel leggen we beide betekenissen uit, zodat je altijd weet wat er bedoeld wordt.
Wat zijn karakters in de informatica?
In de informatica is een karakter een enkelvoudig teken. Denk aan de letter “a”, het cijfer “7”, het apenstaartje “@” of een spatie. Samen vormen karakters teksten, wachtwoorden, code en documenten. Een tekstbestand bestaat in feite uit een reeks losse karakters achter elkaar.
Computers slaan karakters op als getallen. Daarvoor bestaan internationale standaarden, zoals ASCII en Unicode. ASCII is de oudere standaard en bevat 128 tekens, genoeg voor het Engelse alfabet en veelgebruikte symbolen. Unicode is veel uitgebreider en bevat naar schatting meer dan 140.000 karakters (stand 2024), waaronder letters uit vrijwel alle talen ter wereld, maar ook emoji.
Een handig onderscheid:
- Alfanumerieke karakters: letters (a t/m z, A t/m Z) en cijfers (0 t/m 9).
- Speciale karakters: tekens zoals !, ?, #, $, % en &.
- Witruimtetekens: spaties, tabs en regeleinden.
- Controletekens: onzichtbare tekens die een computer vertellen wat hij moet doen, zoals “einde van de regel”.
Als een website vraagt om een wachtwoord met “minimaal acht karakters”, bedoelt men dus minimaal acht tekens in totaal, ongeacht of dat letters, cijfers of symbolen zijn.
Karakters als persoonlijkheid
In het dagelijks leven gebruikt iedereen het woord karakter vaker in de betekenis van persoonlijkheid. Je zegt dan: “Zij heeft een sterk karakter.” Daarmee bedoel je dat iemand een duidelijke, onderscheidende manier van denken, voelen en handelen heeft. Het gaat om eigenschappen als eerlijkheid, doorzettingsvermogen, humor of zorgzaamheid die iemand typeren.
Karakter in deze zin is niet hetzelfde als temperament. Temperament is aangeboren en heeft te maken met hoe snel iemand reageert, hoe energiek iemand is of hoe gevoelig voor prikkels. Karakter ontwikkelt zich deels op basis van temperament, maar ook door opvoeding, ervaringen en keuzes. Het is dus iets dat in de loop van het leven vorm krijgt.
Wat zijn karakters in verhalen en games?
In literatuur, film en games spreek je ook over karakters, maar dan bedoel je personages. Een karakter is dan een fictief of historisch figuur met een eigen naam, uiterlijk, geschiedenis en persoonlijkheid. Denk aan Harry Potter, Sherlock Holmes of Mario uit het populaire videospel.
Een goed uitgewerkt personage heeft wat schrijvers een “karakterboog” noemen. Dat betekent dat het personage in de loop van het verhaal verandert of groeit. Een plat personage blijft hetzelfde van begin tot eind. Een rond personage ontwikkelt zich, maakt fouten en leert daarvan. In sterke verhalen zijn het juist de karakters die de lezer of speler meezuigen in het verhaal.
Karakter in de context van psychologie en psychiatrie
In de psychologie heeft karakter een specifieke betekenis. Het verwijst naar de stabiele, aangeleerde aspecten van iemands persoonlijkheid, in tegenstelling tot temperament dat meer biologisch bepaald is. Bij kinderen en jongeren speelt karakterontwikkeling een grote rol. Wanneer die ontwikkeling vastloopt of problemen oplevert, kan professionele hulp nodig zijn.
In Nederland bestaat er zelfs een academisch centrum dat de naam Karakter draagt. Karakter is een academisch centrum voor kinder- en jeugdpsychiatrie met locaties in Gelderland, Overijssel, Noord-Brabant en Limburg. De naam verwijst naar het belang van gezonde karakterontwikkeling bij jonge mensen.
Veelgestelde vragen over karakters
Is een karakter hetzelfde als een letter?
Nee, een letter is een type karakter, maar niet elk karakter is een letter. Cijfers, leestekens en symbolen zijn ook karakters.
Hoeveel karakters zitten er in een sms of tweet?
Een klassieke sms had een limiet van 160 karakters. Op X (voorheen Twitter) is de limiet 280 karakters voor de meeste gebruikers.
Wat betekent “karakter” als iemand zegt “hij heeft geen karakter”?
Dan bedoelt men dat iemand geen duidelijke eigen mening of ruggengraat heeft, gemakkelijk meegaat met anderen en weinig principes laat zien.
Is karakter aangeboren of aangeleerd?
Beide. Temperament is grotendeels aangeboren. Karakter als persoonlijkheid vormt zich door een combinatie van aanleg, opvoeding en levenservaringen.
Het woord “karakter” is dus veelzijdig. Of je het nu hebt over tekens in een wachtwoord, een personage in een roman of de persoonlijkheid van een kind, steeds gaat het om iets dat iemand of iets onderscheidt en herkenbaar maakt. Weten in welke context het woord wordt gebruikt, helpt je om precies te begrijpen wat er bedoeld wordt.


