Goede en slechte eigenschappen zijn de persoonlijke kenmerken die bepalen hoe jij je gedraagt, hoe anderen jou ervaren en hoe jij omgaat met uitdagingen. Een goede eigenschap helpt je verder in het leven, versterkt relaties en maakt je een prettige persoon om mee samen te werken. Een slechte eigenschap zorgt juist voor wrijving, belemmert je groei of hindert mensen om je heen. Hieronder vind je een concreet overzicht van beide kanten, met uitleg en tips voor zelfreflectie.
Wat zijn goede eigenschappen?
Goede eigenschappen zijn karaktertrekken die positief uitwerken op jezelf én op anderen. Ze helpen je doelen te bereiken, vertrouwen op te bouwen en moeilijke situaties door te komen. Voorbeelden van veelgenoemde goede eigenschappen zijn:
- Betrouwbaarheid: je doet wat je belooft. Mensen kunnen op je rekenen.
- Eerlijkheid: je spreekt de waarheid, ook als dat ongemakkelijk is.
- Doorzettingsvermogen: je geeft niet op bij tegenslag, maar zoekt een oplossing.
- Empathie: je verplaatst je in de gevoelens van anderen en reageert begripvol.
- Zelfstandigheid: je neemt initiatief en wacht niet altijd op een ander.
- Geduld: je kunt wachten zonder ongeduldig of geïrriteerd te worden.
- Flexibiliteit: je past je aan als de situatie verandert, zonder daar moeilijk over te doen.
- Creativiteit: je bedenkt nieuwe oplossingen of ideeën die anderen niet snel zien.
- Nauwkeurigheid: je let op details en levert werk af met weinig fouten.
- Bescheidenheid: je weet wat je kunt, maar schept er niet voortdurend over op.
Deze eigenschappen worden zowel in het dagelijks leven als op de werkvloer gewaardeerd. Bij een sollicitatie of een beoordelingsgesprek zijn dit precies de kenmerken die je graag naar voren brengt, bij voorkeur met een concreet voorbeeld.
Wat zijn slechte eigenschappen?
Slechte eigenschappen zijn gedragspatronen die je belemmeren of anderen schaden. Iedereen heeft er een aantal; dat maakt je menselijk. Het gaat erom of je ze herkent en bereid bent eraan te werken. Veel voorkomende slechte eigenschappen zijn:
- Luiheid: je stelt dingen uit of doet minder dan je kunt, waardoor taken blijven liggen.
- Onbetrouwbaarheid: je komt afspraken niet na en mensen leren je niet te vertrouwen.
- Arrogantie: je denkt dat jij altijd gelijk hebt en luistert slecht naar anderen.
- Ongeduld: je raakt snel gefrustreerd als iets niet meteen gaat zoals je wilt.
- Negatief denken: je ziet vooral de problemen en minpunten, weinig de kansen.
- Jaloezie: het succes van anderen doet je pijn in plaats van je te inspireren.
- Oneerlijkheid: je draait om de waarheid heen of liegt om jezelf te beschermen.
- Perfectionisme (in extreme vorm): je blokkeert jezelf omdat niets ooit goed genoeg is.
- Dominantie: je neemt steeds het voortouw zonder ruimte te laten voor anderen.
- Passiviteit: je wacht altijd af en neemt nooit zelf het initiatief.
Let op: sommige eigenschappen zijn niet per definitie altijd slecht. Perfectionisme kan je werk verbeteren, maar in overdreven vorm werkt het je tegen. De context bepaalt mee of een eigenschap positief of negatief uitpakt.
Goede en slechte eigenschappen in een beoordelingsgesprek
Bij een beoordelingsgesprek of sollicitatiegesprek krijg je vaak de vraag: “Wat zijn jouw sterke en zwakke punten?” Dat is feitelijk dezelfde vraag als: wat zijn jouw goede en slechte eigenschappen? Een goede aanpak is om voor elke eigenschap een concreet voorbeeld te noemen.
Stel dat je zegt: “Ik ben soms ongeduldig.” Koppel dit dan aan een situatie: “Tijdens een project liep een deadline vertraging op. Ik merkte dat ik te snel druk zette op mijn collega’s. Ik heb sindsdien geleerd om eerder te communiceren over planning.” Zo laat je zien dat je zelfinzicht hebt én dat je eraan werkt. Dat maakt een veel sterkere indruk dan alleen het benoemen van de eigenschap.
Hoe gebruik je deze lijst voor zelfreflectie?
Zelfreflectie begint met eerlijk kijken naar jezelf. Pak de lijsten hierboven en stel jezelf drie vragen: Welke goede eigenschappen herken ik echt in mezelf? Welke slechte eigenschappen kom ik regelmatig tegen? En: in welke situaties zie ik die eigenschappen het duidelijkst terug?
Een handige methode is het vragen van feedback aan mensen die je goed kennen, zoals een collega, vriend of coach. Vraag hen om twee of drie dingen te noemen die ze als positief ervaren en één ding waar ze jou soms op willen aanspreken. Die combinatie van eigen observaties en feedback van buitenaf geeft je een eerlijker beeld dan alleen nadenken in je eentje.
Schrijf je bevindingen op. Zo maak je vage gevoelens concreet en kun je na een paar maanden zien of je gegroeid bent op de punten die je wilde verbeteren.
Kunnen slechte eigenschappen veranderen?
Ja, dat kan, maar het kost tijd en bewuste inspanning. Karaktertrekken die je al jaren hebt, verander je niet in een week. Wat wel werkt, is kleine, gerichte stappen zetten. Ben je ongeduldig? Oefen dan bewust met wachten zonder direct te reageren. Heb je moeite met betrouwbaarheid? Begin dan met één afspraak per dag die je koste wat het kost nakomt.
Sommige eigenschappen veranderen makkelijker dan andere. Oppervlakkige gewoontes, zoals te laat komen, zijn goed aan te pakken met praktische afspraken met jezelf. Diepere patronen, zoals negatief denken of jaloezie, vragen soms begeleiding van een coach of psycholoog. Dat is geen zwakte, maar juist een teken van zelfinzicht.
Kennis van je goede en slechte eigenschappen is de basis voor persoonlijke groei. Wie eerlijk naar zichzelf kijkt, weet waar hij energie uit haalt en waar hij nog winst kan behalen. Dat maakt je niet alleen een betere professional, maar ook een prettiger persoon voor de mensen om je heen.
